Emeklilik

Ölen Emeklinin Sigortasından Kimler Yararlanabilir?

Hayatını kaybeden kişinin mevcut sigortası, anne, baba, eş ve çocuklar tarafından kullanılmaktadır. Ölen emeklinin sigortasından kalan maaş eşlere dul maaşı olarak verilirken, kız ve erkek çocuklarına yetim maaşı olarak ödenmektedir. Ölen emekliden kalan Genel Sağlık Sigortası hakları da aynı şekilde birinci derece yakınlara devredilmektedir. Gerekli şartlara uyum sağlayan kişiler, ölen emeklinin sigortasını ve emekli maaşını kullanmaya devam edebilirler.

Ölüm Aylığı Nedir, Özellikleri Nelerdir?

Ölüm aylığı, sigortalı olarak çalışmış ya da emeklilik hakkı elde etmiş kişilerin vefat etmesinin ardından, aldığı emekli maaşının birinci derece yakınları arasında paylaştırılmasıdır. Anne, baba, nikahlı eş ve çocuklar arasında paylaştırılan ölüm aylığı, kişilerin sosyal durumuna göre verilmekte ve gerekli şartlara uymayan kişilere yapılan ödemeler kesilmektedir. Ölüm aylığı için belirlenen limitlerin üst sınırı, vefat eden kişilerden kalan emekli maaşının %75’i tutarındadır.

Ölüm aylığı tek bir kişiye bağlanacaksa ve aylığı almaya uygun başka kimse bulunmuyorsa, kişilerin statüsüne göre maaş tutarı belirlenmektedir. Ölüm aylığı, maaşın kesilmesine sebep olan herhangi bir etkenle karşılaşılmaması şartıyla ömür boyu ödenmeye devam etmektedir. Ölüm aylığının limiti belirlenirken, çocukların sayısı, eşin çalışması, eşin tekrardan evlenmesi ve çocuklardan SGK’lı olarak çalışanların olup olmadığı değerlendirilmektedir.

Vefat Eden Emeklinin Yakınlarına Ölüm Aylığı Bağlanmasının Şartları Nelerdir?

Vefat eden kişilerin maaşlarının ölüm aylığı olarak yakınlara aktarılması için gerekli olan bazı şartlar bulunmaktadır.

Ölüm aylığı için belirtilen koşullar şu şekilde sıralanmaktadır:

  • Ölen sigortalıdan kalan maaşın yakınlarına ölüm aylığı olarak bağlanması için vefat eden kişinin en az 5 yıl boyunca sigortalı olması gerekmektedir.
  • Sigorta süresi boyunca ödenen prim gün sayısının, en az 900 gün olması zorunlu tutulmuştur. Yaşlılık ve malullük gibi durumlarda 900 günle emekli olunurken, ölüm aylığının bağlanması için 900 günden az süreyle sigortalı olunmaması gerekir.
  • Vefat eden çalışanların 4A, 4B, 4C ya da farklı bir sigorta altında, Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamında çalışması gerekmektedir.

Sigortalının hayatını kaybetmesinin ardından, sadece nikahlı eş, anne, baba ve çocuklara ölüm aylığı bağlanacaktır. Resmi nikahı olmayan eşler ve kardeşler, ölüm aylığı altında ödeme yapılmamaktadır.

Kız ve Erkek Çocuklarına Ölüm Aylığı Bağlanmasının Koşulları Nelerdir?

Kız ve erkek çocukların alacakları ölüm aylığı tutarı aynı olurken, çocuklara verilen ölüm aylığının süresi farklıdır. Kız ve erkek çocuklarına yetim maaşı adı altında bağlanan ölüm aylığının şartları aşağıda detaylıca açıklanmıştır:

  • Kız çocuklarının bekar olması gerekmektedir.
  • Kız çocuklarına verilen ölüm aylığı, SGK’lı bir işe başlanmadığı ve evlenilmediği sürece ödenmeye devam edecektir.
  • Erkek çocukları, sadece okul hayatının sonuna kadar ölüm aylığı almaktadır.
  • 16 yaşından sonra sigortalı olarak çalışan erkek çocukları, ölüm aylığı alma hakkını kaybetmektedir. Lise eğitiminden sonra okumaya devam etmeyen erkek çocuklarına, 18 yaşına kadar ölüm aylığı bağlanmaktadır.
  • Üniversite eğitimi alan ve bu süre içerisinde sigortalı bir işte çalışmayan erkek çocukları, 25 yaşına kadar ölüm aylığı alma hakkına sahiptir.
  • Kız çocuklarının boşanmaları durumunda, ölüm aylığından faydalanma hakları devam etmektedir.

Eşlere Bağlanan Ölüm Aylığının Şartı Var Mıdır?

Eşlere ölüm aylığı bağlanması için kişilerin tekrardan evlenmemesi gerekir. Kadın ve erkek fark etmeksizin, tüm bireyler eşlerinden kalan ölüm aylığından faydalanabilirler. Kamuda çalışan ya da emekli olan kişiler, eşlerinden kalan ölüm aylığının sadece %50’sini kullanmaktadır. Kişilerin eşlerinden kalan ölüm aylığını kullandıkları süre içerisinde, başka bir kişiyle resmi nikah kıymasına ya da beraber yaşamasına izin verilmemektedir.

Kişiler ölüm aylığını aldıktan sonra SGK’lı bir işte çalışmaya başlarsa, ölüm aylığı ödemeleri kesilmektedir. İşten çıkılmasının ardından, dul maaşı altında eşlere bağlanan ölüm aylığı ödenmeye devam etmektedir.

Ölüm Aylığı Başvurusunda Hangi Belgeler Talep Edilir?

Ölüm aylığı başvurusu aşamasında talep edilen evraklar şunlardır:

  • Ölüm aylığı tahsis talep belgesi
  • Başvuranlara ait vukuatlı nüfus kayıt örneği
  • Veraset ilanı örneği
  • Başvuranlara ait son 6 ayda çekilmiş 2 adet vesikalık fotoğraf
  • Başvuranlara ait nüfus cüzdanı fotokopisi
  • Hak sahipleri adına beyan taahhüt belgesi
  • Eş ve çocuklardan çalışanlara ait aylık gelir belgesi
  • Kişilerin sigortalı olmadıklarını gösteren e-devlet SGK hizmet dökümü
  • Ziraat Bankasına ait hesap numarası ve hesap bilgileri
  • Malul çocuklar adına çıkarılan sağlık kurulu raporu aslı ve fotokopisi

Ölüm Aylığının Kesilmesine Sebep Olan Durumlar Var Mıdır?

Eş ve çocuklara bağlanan ölüm aylığının kesilmesine sebep olan durumlar aşağıdaki gibidir:

  • Ölüm aylığından faydalanan eler, farklı bir kişiyle nikah kıyması ya da bir kişiyle yaşamaya başlaması durumunda, ölüm aylığı alma hakkını kaybetmektedir.
  • Eşlerin sigortalı olarak çalışmaya başlaması, dul maaşı altında verilen ölüm aylığının kesilmesine sebep olacaktır. Kişilerin işten ayrılmasının ardından, dul maaşı alınmaya devam edecektir.
  • Kız çocuklarının evlenmesiyle birlikte, ölüm aylığı ödemeleri askıya alınacaktır. Zaman kısıtlaması olmaksızın, boşanan kız çocukları ölüm aylığı almaya devam edecektir. Evlilik aşamasında çeyiz parası alan kız çocukları, evliliklerinden itibaren 2 yıl süreyle ölüm aylığı alamamaktadır. Boşanma durumunda 2 yıl dolmadıysa, süre dolana kadar ölüm aylığı alınamaz.

Ölüm Aylığının Oran Dağılımı Nasıl Yapılır, Limitleri Nasıl Belirlenir?

Ölüm aylığının eş ve çocuklar arasındaki dağılımlarının yapılması için belirlenen oranlar, tüm detaylarıyla aşağıda yer almaktadır:

  • Herhangi bir işte çalışması ya da emekli olması durumunda eşini kaybeden dul eşe, eşinden kalan maaşın %50’si verilmektedir.
  • Çalışan ancak çocuğu olmayan kişiler, vefat eden eşlerinin maaşlarının %50’sini dul maaşı olarak almaktadır.
  • Çocukları olmayan ve herhangi bir işte sigortalı olarak çalışamayan dul eşe, vefat eden eşten kalan maaşın %75’i verilmektedir.
  • Resmi nikahlı eşle beraber, vefat eden kişilerin çocukları da bulunuyorsa, verilen ölüm aylığının oranı azalmaktadır.
  • Çocukları bulunan kişilerin resmi nikahlı eşleri, ölüm aylığının %60’ını almaktadır. Ancak dul eşin de çocuk sahibi olması şart koşulmuştur. Eğer eşin vefat eden kişiyle ortak çocuğu bulunmuyorsa %50’den daha fazla oranda ölüm aylığı alınamaz.
  • Dul eşin çalışmayan bir çocuğa sahip olması durumunda, eşe %60 çocuğa da %30 oranında ölüm aylığı bağlanmaktadır.
  • Dul eşle birlikte iki tane de çocuk bulunuyorsa, eşe %50 çocuklara da %25 oranında ölüm aylığı bağlanmaktadır.
  • Vefat eden kişilerin evli olmayan kızlarına, süresiz olarak ölüm aylığı bağlanmaktadır. Verilen ölüm aylığı, kızların her biri için %25 olarak hesaplanmıştır. Bekar ya da evlenmiş boşanmış olan dul kızlar, tekrar evlenene kadar ölüm aylığı lamaya devam edecektir.
  • Vefat eden sigortalının sadece bir adet kızı bulunuyorsa, emekli maaşının %50’si tutarında ölüm aylığı bağlanmaktadır.
  • Vefat eden sigortalının anne ve babasına ölüm maaşı bağlanması için anne ve babanın 65 yaşından büyük olması gerekir. Anne ve babaların, farklı bir kurumdan ödeme almaması ya da emekli maaşına sahip olmaması gerekir.

Sigortalı olarak çalışırken hayatını kaybeden evlattan ölüm aylığı almak için anne ve babaların yaşlılık maaşının bulunmaması şart koşulmuştur. 65 yaş üstünde olarak ölüm aylığı almaya uygun bulunan anne ve babaya %25 oranında ölüm maaşı ödemesi yapılmaktadır. Ölüm aylığının oran dağılımı, anne ve babalar dahil olmak üzere vefat eden kişinin vasi sayısına göre değişmektedir.

Yurt Dışında Çalışanlar Türkiye’de Nasıl Emekli Olur?

Kadınlarda Emeklilik Yaşı Hesaplama

Ne Zaman Emekli Olabilirim, Emeklilik Hesaplama

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu